فرد او ټولنه

دوکتور فــاروق اعــظم
۲۰۱۱/۱۱/۲۸

د اوبو يوڅاڅکی ته موږ درياب نه وايو خو درياب دهمدې څاڅکو له ټوليدو جوړ دی. که څاڅکي نه وی درياب نسته. که درياب نه وی څاڅکی نه پيدا کيږي. دڅاڅکو په تجمع کی د درياب تصور پروت دی. همداراز، يوتن انسان ته بشريت نه ويل کيږي خو په همدې انسان بشريت جوړ دی. که يو تن نه وی ټولنه نسته او که ټولنه نه وی انسان منځته نه راځی. که يو انسان ژوندی سي او يا ديو انسان ژوند وژغورل سي لکه ټول انسانيت چي ژوندی سو او يا وژغورل سو. همداراز، ديوه انسان غيرحق قتل دټول بشريت قتل دی. دڅاڅکی او درياب رابطه او دانسان و بشريت اړيکي سره تړلی او يودبله لازم و ملزوم دي. د يوه په بقاء بل پائي او ديوه په نيستی دابل له منځه ځي. (من قتل نفسا بغيرنفس أو فساد فی الأرض فکأنما قتل الناس جميعا و من أحياها فکأنما أحيا الناس جميعا – المائدة: 32).

ښځه له نر او نر له ښځی پيدا دی. موږ يوپه بل تړلی يو. دهرچا دنده بيله او هريو پخپل ځای کي اهميت لري. ښځه دنر او نر دښځی ځای نسی نيولای. ديوه په بقاء کي دبل پايښت نغښتی؛ او ديوه په نابودي کي دبل نابودي حتمی ده. څوک نسی ويلای چي نر پر ښځه ښه دی؛ ايا ويلای سو چي زوی تر مور بهتر دی پداسی حال کي چي جنت دمور ترپښو لاندی دی.  همداسی، نسو ويلای چي ښځه پر نر فضيلت لري؛ څنګه ويلای سو چي لور پر پلار افضله ده (الله پاک ترخپل عبادت وروسته دموروپلار سره داحسان امر کوی – وقضی ربک أن لاتعبد إلا إياه و بالوالدين احسانا). نرپرښځه او ښځه پر نر فضيلت نلري مګر په تقوی (قد أفلح المؤمنون. الذين .... - المؤمنون: 1-11؛ إن المسلمين والمسلمات والمؤمنين والمؤمنات والقانتين والقانتات والصادقين والصادقات والصابرين والصابرات والخاشعين والخاشعات ومتصدقين والمتصدقات والصائمين والصائمات والحافظين فروجهم والحافظات والذاکرين الله کثيرا والذاکرات أعد الله لهم مغفرة وأجرا عظيما – الاحزاب: 35).

داچی نارينه دکور مشر دی ډير فزيکی او ټولنيز وجوهات لری خو حتمي نده چي دکور پر نورو غړو دي دخدای (ج) په نزد بهتر وی. په يوه اداره کي مدير په صلاحيتونو کي تر نورو مامورينو لوړ او ټول يې په امر چليږی خو حتمی نده چي تر نورو مامورينو دي ښه سړی او متقی وی.  همدا راز، د کور مشر هم د يو شمير صلاحيتونو څښتن دی چي نور يې په اطاعت مجبور دی خو حتمی نده چي ترخپل ښځی او اولادو دی هغه متقی او پرهيزکار وی.  لکه چي کيدای سې يو فاسق مدير د ډيرو متقی مامورينو پر سر امر وې، همداسی په يوه کورنۍ کي ښائي په اولاد کي ځينی يې تر پلار متقی وی خو دپلار صلاحيتونه نسی سلبولای. پدې ډول صلاحيت او فضيلت دوه جلا موضوعات دی چی بيل بايد وکتل سی. لکه يوه اداره، وزارت او مملکت چي بايد يو مشر ولري او په دوه يا ډيرو مشرانو نظام خرابيږی، داډول کور هم بايد يو مشر ولري. دغرب کورنئ نظام ځکه ګډوډ سويدی چي سړی او ښځه دواړه په کور کی مساوی صلاحيت لري. قصابان چي ډير سی غوا مرداره سي. 

----------------------